O'limdan keyingi raqamli hayot: Meta vafot etganlar nomidan post yozuvchi AI patentini oldi

Tasavvur qiling, inson hayotdan ko'z yumganidan keyin ham uning Instagram yoki Facebook sahifasi yangi postlar joylashda, sharhlarga javob berishda va hatto yaqinlari bilan muloqot qilishda davom etadi. Bu fantastik film ssenariysi emas, balki Meta kompaniyasi tomonidan yaqinda olingan yangi patentning mazmunidir.

Raqamli o'lmaslik sari qadam

Meta kompaniyasi foydalanuvchi vafot etganidan yoki ijtimoiy tarmoqlardan uzoq muddatli tanaffus olganidan so'ng, uning o'rniga faoliyat yurituvchi sun'iy intellekt botini patentladi. Dekabr oyi oxirida tasdiqlangan ushbu patent yirik til modellari (LLM) yordamida insonning raqamli "klonini" yaratishni ko'zda tutadi.

Ushbu loyihaning asosiy muallifi sifatida Meta kompaniyasining texnik direktori (CTO) Endryu Bosvort ko'rsatilgan. Garchi patent hujjatlari 2023-yilda topshirilgan bo'lsa-da, u yaqin oylar ichida rasmiy maqomga ega bo'ldi. Meta vakili hozircha ushbu texnologiyani amaliyotga tatbiq etish rejasi yo'qligini aytsa-da, patentning o'zi kompaniya kelajakda qanday yo'nalishlarni ko'zlayotganidan dalolat beradi.

Texnologiya qanday ishlaydi?

Patentda keltirilishicha, sun'iy intellekt modeli foydalanuvchining shaxsiy ma'lumotlari — avvalgi postlari, yozgan sharhlari, "layk"lari va hatto Direct xabarlardagi muloqot uslubi asosida o'qitiladi. Natijada, bot foydalanuvchi qanday fikrlashi va qanday so'zlarni ishlatishini tushunib oladi.

Bu nafaqat matnli xabarlar, balki audio va video qo'ng'iroqlarni ham simulyatsiya qilish imkoniyatini o'z ichiga oladi. Influenserlar va kontent yaratuvchilar uchun bu texnologiya ular tanaffusda bo'lgan vaqtda ham auditoriya bilan aloqani uzmaslikka yordam berishi mumkin. Ammo asosiy e'tibor vafot etgan insonlarning raqamli merosiga qaratilgan.

"Grief Tech" va axloqiy dilemmalar

Insoniyatning o'limdan keyingi raqamli hayoti masalasi "Grief Tech" (ayriliq texnologiyasi) deb nomlanuvchi yangi sohani vujudga keltirdi. Meta'dan tashqari Replika va "You, Only Virtual" kabi startaplar ham yaqinidan ayrilgan insonlarga tasalli berish maqsadida marhumlarning raqamli nusxalarini yaratish bilan shug'ullanmoqda.

Biroq, sotsiologlar va huquqshunoslar bu borada jiddiy xavotir bildirmoqda. Virjiniya universiteti sotsiologiya professori Jozef Devisning fikricha, inson psixikasi yo'qotishni qabul qilishi uchun marhum bilan xayrlashishi shart. "O'liklar o'z tinchida qolishi kerak. Ularni sun'iy ravishda qaytarish g'oyasi odamlarda chalkashlik va ruhiy muammolarni keltirib chiqarishi mumkin", — deydi u.

Bundan tashqari, vafot etgan insonning shaxsiy ma'lumotlaridan u vafotidan so'ng foydalanish huquqi va maxfiylik masalalari ham ochiq qolmoqda. Meta ushbu texnologiya orqali ko'proq faollik va ma'lumotlar bazasini kengaytirishni maqsad qilgan bo'lishi mumkin, bu esa foydalanuvchilarning raqamli huquqlari borasida yangi bahslarga sabab bo'ladi.